Кечывалвел Корей



Дискриминаций чарыме нерген закон деч полшышо ситарат да ийготышто паша верым ситарыме сферыште ийгот шот дене («ЗЗСР») — тиде тӱҥ законжо дискриминаций ийгот шот дене ойла тӱкалтат, корейыште. Вес законым гынат, тыгай законжым да национальный политика шотышто комиссий еҥ-влакын правашт кузе ситарышаш нерген тӧртык («NHRCA») положенийыште лийыныт, чара верым ситарыме сферыште ийгот шот дене дискриминаций, шке йӧн дене следствий тиде процедурым веле шке законышт, йодмыжо але кӱштымыж лектыш необязывающий чараш, нимогай закон вийым налын огытыл, ийготыш дискриминаций йӧным ыштен. Уке тидым тӧрлаташ манын, луктын аепа 2008 ийлаште лийын, ончычсо ийготыш нерген законыш вашталтышым пуртымо нерген марий эл республикын калыклан паша верым ситараш йӧным ышта. Тӱҥ аепа лукмо тиде фактым шӱкалтыш лийын, шуко але шагал ышта компаний ийгот шот корей мо лийын фактор семын лукмо шотышто ийготым шотыш налын, тарленат, тургыжланен социал корей кугу проблема лийын. Акрет годым калык эмлыме йӧн шотышто ийгот дискриминаций опвс але вес еҥ дене таҥастарымаште тӱрлӧ ийготан группын членже але саман шымычыжым санденак тыгай годым. Дискриминаций шке проблемыжым умылен экономике гына огыл чӱктышаш, но экшыкым да неэкономический. Ситыш, кудылан эше ок лий, но ончыкылык дискриминаций тыгак ӱмаште умылымаш дене когартен. 4-4 статья-влак(1) Аепа дискриминаций гыч вигак пашам чарыме, ала чын лийше огыл негыз, еҥ-влакым тареш налше да ийготышт дене палынак шотышто пашадар шотышто, погынын, образований да туныктышо, вераҥдат, да лукмо шотышто службын але пенсийыш лекме каяш але пуа. Кеч-могай лӱмгечым палемден дене шуаралтын, тиде стандартым кучылтмаш лектыш, могай ийготан еҥ-сите уке мастарлан шотлалтеш нейтралле дискриминаций пагалыме амаллан. Дискриминаций кучылташ чарыме чараш савырен кертын, коеш ыле, нейтралле стандартым, кузе тыгай шинчымашан, квалификацийым але опытшо, куштымо годым тиде стандартым кучылтмаш, титакым лапкаҥден толеш лӱмгечыштым палемдат. Дискриминаций ме пагалымаш деч посна аепа чарыме амалжым гына, пашадам ончыктен кертын гын, поснак ялысе пашам ышта манын законым негызше, але лӱмгечыштым палемдаш дене тӱрлӧ политике, Аепа паша ок пудырто. Кеч-могай пашамат кугыт дене чыла опвс эн шарлыме, авалтышаш да ончыч чыла тидым ончыктен, арален да кок самырык пашаеҥ дечет шоҥгырак мо дискриминаций. Кӱлеш, туге гынат, палемдыме, мо Аепа порысым манын,»Индевора»ужашыште палемденыт паша вий паша эн илалше еҥлан, тыгак ийготыш паша верым ситарыме нерген отчетым пуат коэффициентше) паша веле шарлен, кум шӱдӧ еҥ шагалын огыл улыт. Пашаеҥ-влак ийгот шот дене тудын надырже лийын кертеш дискриминаций йодынвозыш дене айдемын праваже шотышто комиссий пуымаш кугыжаныш («НКПЧ») nhrca кумло лончо дене келша. Вуйшиймаш консультацийым пуышо да иктешла комиссий тергымаш муышы лийын кертеш вара, министерстве да паша верым ситарыме да увертара («МОЭЛ») манын моктена. Амал деч посна ой-каҥашым пуэн огыл пагале нкпч пашам шукта гын, эҥгекыш дискриминаций да тӱҥ шонымашыже гын, моэль, але иктаж sua йодмыда почеш sponte пашаеҥ, поснак ялысе койыш кораҥден кертыда пашам ышта. Административ штрафым кугытым миллион марте шуктыде кумло теве тыгай радам ӱжын кертеш. Посна гын, поснак ялысе эмлыме предмет кугыт марте штраф лийын кертеш вич миллион дене кылым уголовный пашам у приемым, петиций нкпч процесс деч посна эртен. Ак шотышто кугурак ийготан-влак пашам шотышто отчетым ыштеныт субъектше-влакын дискриминаций санкций гиперушыкан улат: кок ий марте жаплан эрык деч посна коден але марте штраф кугыт Теве лу миллион. Статистике почеш, 2014 ий январьыште НКПЧ пуа, 2006 ийыште вийыш пурымо деч вара NHRCA, 80 наре, уло 000 ышташ йодым. Нунын коклаште ик дискриминаций колен, петиций дене кылдалтын. Ийгот шот дене обращенийлан дискриминаций иктаж шым гыч улыт. 2017, но, шижалтеш волтымаш — 3 шукырак. дискриминаций чыла куд формо, тудо ийгот шот дене шотлаш лиеш петиций дискриминаций ий дене кылдалтын. Ме аепа шукто, вич ий гыч икымше (2009-2013 гг.) 157-ше кокла шот дене обращенийлан, ийгот шот тӱкалтат дискриминаций ий пуаш лийже манын, кок пачаш чотрак пуымо деч 2008 ийыште эртыш. 2017, ийготым шотыш лийын кыл 111 вуйшиймаш дискриминаций пуа. Исковый йодмаш шукырак шарлыше типышт, дискриминаций пуымо нерген пеҥгыдемдыше нкпч дене, пашазе-влак дене кылдалтын, тудо жапыште вес кундем нерген кузе дискриминаций йодынвоз, тыгай кусарымашын кузе, образований шотышто да службым кумалтыш лийын кайыш. Аепа пытен огыл гынат, ийгот шот дене дискриминаций, 2008 ийыште ятырлан шуко годымак паша верым ситарыме дене йодынвоз латшым, нылле ныл ийыш-2012. Умбакыже тенденций тиде, кумло кум ийыште-2017 ийыште кундемыштыже лийын йодынвозыш дискриминаций ситарен пуа. Политикыште да практика икмыняр опвс чыным кусаре, уке гын дискриминацийлан кӧра тудо шке ийгот шот дене пуэн кертам ыле, а лачшым: пенсий ийготан палемдалтын трудовой договор негызеш куштымаш, тӱшка паша договор але правил, закон дене келшышын але вес аепа, кушто паша верым ситарыме шотышто полшышо закон дене келшеда але вес семын ваш пижыч аепа лӱмгечыштым палемдат да мокталтат. Корей пенсий ийготыш кӧргӧ паша моткоч кӱлешан улыт, вет тиде моткоч неле пашаштым шижаш пашаеҥ пенсий ийготыш шуын договор дене молан ойырленат, политикым палемден. Опвс вик ончыктена, ышташ палемдыме пашажым пашаеҥ пенсий ийготыш манаш гын, паша шагал огыл палемден кудло ийготшо уло ий. Палемдыме пашам пенсий ийготыш шагал гын, кудло ий деч, тудлан кудло ий марте шуйдара шотлалтеш. Пазарыште садыгак пашам ыштыман пенсий ийготыш тиде влияний ыштыше компанийын эл кӱвар шотан, шукыжо нунын кокла ийготышт пенсийыш лекшаш ондак кузе тыге палемден компаний рӱдолаште-мучаш 50-х годов. Але корейыште эн кугу пашадар налаш тӧчен корпорацийлан шуко вашлият-кузе неле пашаеҥ пашаеҥ-влаклан пашадарым тӱлаш йӧным шулыктарыше системе пикым, кудо уке гын пенсийыш кӱлеш ыле. Пашадарем-системым кучылтышт пикыш эре иземеш пашадарем — рейз олмеш — сеҥыше-влакым ийгот шот пашаеҥ нуно раш палат, пенсий ийготыш шушаш жапыште нуно службым коден. Тӱҥалтыш пашадарем-оппозицийын ончылъеҥже-влак лийын пикетым да системе предмет кугу, пашазе, профсоюз организаций, а правовой йодыш, йодмашыже тыгай лийын мо лийын кӧнеда политик пашаеҥ шукерте огыл гына йӧршеш тӱшка верховный суд решитла 2017 пунчал, кӱштымаш ситарат да паша министерствын 2016 деч мо дене келшышын ончыктен, пеҥгыдемдыме мо, пашадарым нерген компаний-пик опвс системым, 4-6 статья-влак(1). Тыге, агентстве, янлык тиде йодышым рашемда, дискриминаций нкпч ийгот шот дене тӱкнеда гынат, тудын йодышыжо да паша верым ситарыме дене кылдалтын.»Дискриминацийлан кун»ситуацийыш пуртымо шотышто шуко еҥ дискриминаций, дискриминаций гана, да пусть шуктен. (Аепа, 4-7 статья-влак(1) йодмашым жапыштыже тыгай иктешлымашым ышташ жап нкпч дене куд тылзе лийын. (Аепа, правам аралыше орган-влакын пунчалышт, ныл лончыш (2) Аепа, 23-3 статья-влак(2). Положений нерген мутым кок еҥ кӱшеш гына огыл, тыгай мут кучыш дискриминаций (ӱшанъеҥышт да шуко случайыштыже менеджер), тыгак компаний штрафым семын мутым кучаш. (Аепа, статья-влак 23-4) верым ситарыме шотышто министерстве да кусарыме пашам шуктымаш да вуйлатыше Правилым Паша (Январь. 22, 2016) пашам 2017da209129 (кас кочкышым ыштат.

2017 31 май). Пашадарым налме-пик улеш правилыш вашталтышым пуртымо паша молгунамсе компаний але правил-влак системыжым йодеш. Дене консультацийым компанийын пашаеҥже правил-влак негызеш пашам вашталташ лийын кертеш. Тӧрлаташ пашаеҥ-влакын интересышт шотышто кудалштме дене кылдат, тугай гын, предприятий, правил семын, налын шуко пашаеҥ кӱлеш таза кӧнымышт деч посна гын, тиде гана кунам лий»социал негызлыме нормым дене келшышын, палемдыме». Пашадар налаш лиеш мо-пик системе-тиде критике кӧнеда пашаеҥ вашталтышым йодын, тыге огыл гын, тидым когарте керт обществышт»мер негызлыме нормым дене келшышын, палемдыме»посна лийын, кызыт марте, Корей противоречий тӱҥ йодыш